Het altaar: tafel van de Heer, hart van de Mis (deel 25)
Als je de kerk binnenkomt en naar voren kijkt, zie je het altaar: een stevige tafel, meestal van steen of hout, vaak met een wit kleed bedekt. Misschien lijkt het op het eerste gezicht gewoon een meubelstuk, maar in de heilige Mis is het veel meer dan dat. Het altaar is het centrale punt van de liturgie, de plek waar hemel en aarde elkaar raken.
Een eeuwenoude geschiedenis
Al in het Oude Testament werden offers gebracht op altaren van steen. In de vroegchristelijke tijd kwamen de gelovigen samen in huizen, waar de eucharistie gevierd werd aan een gewone tafel. Later, toen het christendom zich vrij kon ontwikkelen, kreeg het altaar een centrale plek in de kerk. Soms werd het gebouwd boven het graf van een martelaar – een teken dat de eucharistie verbonden is met het offer van Christus én met het geloof van zijn volgelingen.
Wat gebeurt er op het altaar?
Tijdens de Mis worden brood en wijn op het altaar geplaatst. Op het eerste gezicht lijken het gewone dingen. Maar door het gebed van de priester en de kracht van de heilige Geest worden ze het Lichaam en Bloed van Christus. Dat noemen we de consecratie. Het altaar is dus niet zomaar een tafel, maar de plek waar Jezus zichzelf aan ons geeft – zoals Hij dat ook deed tijdens het Laatste Avondmaal.
Daarom wordt het altaar vaak bewierookt of gekust: uit eerbied voor wat daar gebeurt. En daarom staat er een kruis bij het altaar, als teken dat we delen in het offer van Jezus.
Een tafel om samen aan te zitten
Het altaar is ook een tafel van gemeenschap. Zoals je thuis met vrienden of familie aan tafel zit om samen te eten, zo nodigt Jezus ons uit aan Zijn tafel. Iedereen is welkom. We komen met onze vreugde, onze zorgen, ons geloof en onze twijfels. We luisteren naar Zijn Woord, en we worden gevoed met Zijn Lichaam. Dat maakt ons tot broers en zussen van elkaar: één familie in Christus.
Waarom is het altaar zo belangrijk?
Het altaar staat symbool voor Christus zelf. In de wijding van een nieuw altaar wordt het zelfs met chrisma gezalfd – net zoals een priester gewijd wordt. Alles draait in de Mis om wat daar gebeurt. Dat is ook de reden waarom je je respectvol gedraagt in de buurt van het altaar: het is een heilige plaats.
En jij?
Misschien kijk je voortaan met andere ogen naar het altaar. Het is niet alleen een plek waar iets ‘gebeurt’, maar een plek waar God zelf aanwezig is. Het nodigt je uit om je leven te verbinden met dat van Jezus. Om mee te doen, met je hart, je stem, je hele zijn. Het altaar is er niet alleen voor de priester. Het is er ook voor jou.