Uit een preek van de heilige Augustinus, bisschop van Hippo († 430)
Alleen de liefde geeft toegang tot het feestmaal van de Heer
‘Vriend, hoe zijt gij hier binnengekomen zonder bruiloftskleed?’ (Mt. 22, 12). Wat betekent dit bruiloftskleed? Ik wil dat niemand die hier nadert tot de tafel van de Heer, behoort tot de velen die eens buitengeworpen zullen worden, maar dat gij allen gerekend wordt tot de weinigen die voor het feestmaal behouden blijven. Hoe kunt gij dat? Doet het bruiloftskleed aan! Maar wat is dan wel dit bruiloftskleed? De Apostel zegt het: ‘Het doel van het gebod is de liefde die voortkomt uit een rein hart, een goed geweten en een ongeveinsd geloof’ (1 Tim. 1, 5). Dat is het bruiloftskleed. Maar niet elke vorm van liefde. Immers, vaak schijnen ook mensen met een slecht geweten van elkaar te houden. Er zijn er die samen op roof uitgaan, samen kwaad in het schild voeren, samen naar een bepaald soort schouwspelen gaan, samen in het circus wagenmenners en vechters met wilde dieren toejuichen. Zij houden meestal van elkaar, maar in deze mensen is niet de liefde die voortkomt uit een rein hart, een goed geweten en een ongeveinsd geloof. En die liefde is nu juist het bruiloftskleed.
Paulus zegt: ‘Al spreek ik met de tongen van engelen en mensen: als ik de liefde niet heb, ben ik een galmend bekken of een schelle cimbaal’ (1 Kor. 13, 1). Zouden alleen de tongen aanwezig zijn, dan is hier van toepassing: hoe zijt gij hier binnengekomen zonder bruiloftskleed? ‘Al heb ik de gave van de profetie, al ken ik alle geheimen en alle wetenschap, al heb ik het volmaakte geloof dat bergen verzet: als ik de liefde niet heb, ben ik niets’ (1 Kor. 13, 2). Welnu, deze wonderlijke gaven zijn vaak eigen aan mensen die geen bruiloftskleed hebben. Als ik dit alles zou bezitten, maar daarbij Christus niet zou bezitten, ben ik volgens de Apostel niets. ‘Als ik de liefde niet heb, ben ik niets’ (1 Kor. 13, 2). Is dus de profetie niets? Is dan de kennis van geheimen niets? Nee, het is niet waar dat zij niets zijn. Maar ikzelf ben niets, als ik dit alles bezit zonder de liefde. Hoeveel goede dingen dienen tot niets, als er één goed ding ontbreekt! Als ik de liefde niet heb maar wel rijkelijk aalmoezen aan de armen uitdeel en voor de belijdenis van Christus’ naam mijzelf prijsgeef aan bloedige folteringen of aan het vuur, dan is het mogelijk dat ik dit doe uit ijdele glorie. Dan is dit zinloos en leeg. Juist omdat door ijdele glorie onze daden leeg kunnen zijn in plaats van vervuld van naastenliefde, herinnert Paulus hieraan. Luistert naar wat hij zegt: ‘Al deel ik heel mijn bezit uit aan de armen, al geef ik mijn lichaam prijs aan de vuurdood: als ik de liefde niet heb, baat het mij niets (1 Kor. 13, 3). Dit is het bruiloftskleed. Onderzoekt uzelf; als gij dit kleed inderdaad hebt, kunt gij veilig aanzitten aan het feestmaal van de Heer.