Geboden, een struikelblok? “Als je de geboden wilt onderhouden, zullen ze je behouden. Als je erop vertrouwt, zul je leven” (Sir. 15, 15), dat waren de woorden waarmee de eerste lezing afgelopen weekend begon. Ja, de geboden… het evangelie ging daar ook al over. Jezus is niet gekomen om geboden af te schaffen. Voor veel mensen zijn geboden struikelblokken omdat geboden zeggen wat we wel of niet moeten doen. Veel mensen vinden dat moeilijk. En toch … geboden kunnen ook een steun zijn en een hulp. Iedereen heeft wel eens een moeilijke en verdrietige periode meegemaakt. Maar juist dán wordt ervaren wat in zo’n periode helpt om er doorheen te komen. Naastenliefde, hartelijke belangstelling voor de medemens, doet heel veel goed. Daarom moeten christenen de maatschappij minder individualistisch maken. Iedereen vindt dat het gebod van de naastenliefde een goed en belangrijk gebod is. Hoe dan onze samenleving zorgzamer maken met onderlinge verbondenheid, met meer naasten-liefde? Het is goed dat het gebod van de naastenliefde ons daaraan herinnert. Er is méér wat in tijden van moeite en verdriet kan helpen. Bidden geeft onszelfkracht, ook het gebed van anderen. Die steun betekent veel meer dan mensen zich kunnen voorstellen. En heel belangrijk is ook een goed ritme, een vast dagritme. In een moeilijke tijd helpen de dingen die we móeten doen, ons programma en onze verplichtingen ons erdoor heen. Een vrouw had haar man verloren, was super verdrietig, maar zij moest voor de kinderen zorgen en op een of andere manier hielp dat ‘moeten’, die plicht, haar doorheen de moeilijke tijd.

Titus Brandsma werd in de oorlog opgepakt vanwege zijn verzetsactiviteiten. Hij was een priester en kloosterling. In de gevangenis in Scheveningen werd hij een-zaam opgesloten, maar hij volgde gewoon zijn kloosterritme, met een vaste dagorde, in zijn kleine cel: op vaste tijden deed het vaste dingen. Hij ging zijn eenzame opsluiting zelfs waarderen, nooit was God hem zo dichtbij . Het stramien dat we volgen, de orde die we hebben en de plichten die we vervullen, houden ons in een spoor, die helpen ons doorheen moeilijke tijden. Zoiets geldt ook voor Gods geboden. De innerlijke overtuiging dat we ons in het leven aan de geboden van God moeten houden en grenzen stellen aan wat wel of niet gedaan moet worden, dan zijn de geboden piket-paaltjes zijn in moeilijke tijden en helpen om standvastig te zijn. De geboden helpen om de goede weg te blijven bewandelen. Dat is het wat de eerste lezing vandaag wilde zeggen: “Als je de geboden wilt onderhouden,zullen ze je behouden”. Natuurlijk fouten maakt iedereen, niemand is perfect maar daar gaat het uiteindelijk ook niet om. Het gaat erom bij al onze zwakheid, het goede willen doen en steeds weer op te staan na een ‘val’. Jezus is niet voor de perfecte mensen op aarde gekomen maar voor de zondaars.

Deze week is de Veertigdagentijd begonnen, die herinnert aan de beproevingen van Jezus en de beproevingen van het Joodse volk in de woestijn. In die woestijn kregen de Joden Gods geboden en die leidden hen, soms door ontmoediging en moeilijkheden, maar wel naar een mooi doel: het Beloofde Land. Ga door, ook in de woestijn, loop, hou vast, hou vol, ja, ga door … .